İş yerinde ya da patronunla sorun mu yaşıyorsun? Burada iş yerindeki haklarınla ilgili bilgiler edinebilirsin.
Hakların ihlal edildiğinde neler yapabileceğine dair bazı bilgiler de bulabilirsin.
İş sözleşmesi olmadan çalışmak zorundayım. Ne yapabilirim?
Yazılı bir iş sözleşmesi talep et. Almanya’da çalışmak için yazılı bir iş sözleşmesi yapmak normaldir. Şirketin sana en geç ilk iş gününde aşağıdaki bilgileri içeren bir belge vermesi gerekir:
- Sözleşme taraflarının, yani senin ve şirketin adı ve adresi.
- Sözleşme başlangıç tarihi.
- Ne kadar maaş alacağın.
- Kaç gün/kaç saat çalışacağın.
En geç bir ay içinde yazılı bir sözleşme alman gerekir. Sözleşmede daha fazla bilgi de yer almalıdır. Sözlü bir iş sözleşmesi de mümkündür. Ama yazılı bir sözleşme daha iyidir. Anlaşmazlık durumunda sana yardımı olur. Böylece örneğin ne kadar maaş alacağın gibi nelerin kararlaştırıldığını kanıtlayabilirsin.
Önemli
İşe başladığında bir iş sözleşmen olur ve tüm iş haklarına sahip olursun! Yazılı veya sözlü sözleşme fark etmez. Çalışma iznin olup olmaması da fark etmez.
Fazla mesai yapmak zorunda mıyım?
Bazen iş sözleşmende fazla mesai yapman gerektiği yazabilir. Sözleşmende böyle bir husus yoksa, fazla mesai yapmak zorunda değilsin. Fazla mesai yapsan bile genellikle günde 8 veya en fazla 10 saatten uzun çalışamazsın.
Daha uzun çalışman istenirse şunları not al:
- Sana ne zaman fazla mesai yapman söylendi?
- Bu nasıl söylendi?
- Saat kaçtan kaça kadar çalıştın?
Çoğu zaman fazla mesai için ya ekstra ücret alırsın ya da başka bir gün daha erken çıkabilirsin. Bunu önceden konuşmayı unutma.
Çalışma iznimde yazandan daha fazla çalışabilir miyim?
Hayır. Örneğin çalışma izninde haftada 20 saat çalışabileceğin yazıyorsa, bundan daha fazla çalışamazsın. Fazla mesai de yapamazsın yahut işyerinde hazır da bulunamazsın.
Şirketin yine de daha fazla çalışmanı istiyorsa, bir danışma merkezine başvur.
Maaşım eksik ödendi ya da hiç ödenmedi. Ne yapabilirim?
Hızlıca şirkete bir mektup yaz ve maaşını talep et! Böyle bir mektuba Geltendmachung (Hak Talebi) denir. Şirket maaşın daha sonra ödeneceğini söylese bile hızlı davranmalısın: Maaşını talep edebileceğin belirli süreler vardır. Bu süreler iş sözleşmende yazılıdır.
İstisna: Yasal asgari ücret için 3 yıl süren vardır. Yine de hızlı hareket et, bazen işverenler ortalıktan kaybolabilir.
İşimi doğru şekilde nasıl belgelendirebilirim?
Bazı durumlarda, çalışma saatlerini kanıtlayabilmen önemlidir. Örneğin, şirketin sana maaşını veya fazla mesaiyi ödemediği bir anlaşmazlık durumunda.
Kanıt olarak şunları topla:
- İş yerinde çekilmiş fotoğraflar
- SMS, WhatsApp, e-posta ve diğer mesajlar
- İşten gelen mektuplar
- Maaş bordroları
- Faturalar
- İş kıyafetleri (uniforma)
- İş yerinde kullanılan kimlik
- Çalışma çizelgeleri veya vardiya planlarının fotoğrafları
Belgeler bölümünde, günlük çalışma saatlerini nasıl belgelendirebileceğine dair bir örnek bulabilirsin. Bu tabloyu her gün patronun veya bir iş arkadaşın imzalasın.
İş kazası durumunda ne yapmalıyım?
Kazayı her zaman hemen bildirmelisin. Küçük bir kaza olsa bile patronuna ve bir D-Arzt (nakliye doktoruna) git. Doktor kazayı Berufsgenossenschaft’a (İş Kazası Sigorta Kurumuna) bildirir. Masrafları onlar öder.
Kaza nedeniyle 3 günden uzun çalışamazsan, şirket kazayı Berufsgenossenschaft'a veya Unfallkasse’ye (İş Kazası Fonuna) bildirmek zorundadır. Bu, tedavi masraflarını geri alabilmen için önemlidir.
Daha fazla bilgiye şuradan ulaşabilirsin:
İşten çıkarıldığımda ne yapmalıyım?
Öncelikle, işten çıkarılmanın doğru yapılıp yapılmadığını kontrol etmelisin. İşten çıkarma her zaman yazılı olmalıdır, yani kağıt üzerinde ve imzalı olmalıdır. Sözlü işten çıkarmalar her zaman yanlıştır.
İşten çıkarma için bir ihbar süresi vardır. Bu süre boyunca şirket maaş ödemeye devam eder ve sen de çalışmaya devam etmelisin. Deneme süresinde ihbar süresi genellikle sadece 2 haftadır. İstisnai durumlarda derhal fesih olabilir. Bunun için özel ve ciddi bir sebep olmalıdır. Derhal fesih çoğu zaman yanlıştır. İşten çıkarılmanın doğru olup olmadığını mahkemeye danışabilirsin. Bunun için dava açman gerekir. Dava açmak için işten çıkarılmadan sonra sadece 3 haftan vardır.
Ayrıca işten çıkarıldıktan sonraki 3 gün içinde iş aradığını bildirmelisin. Buradan daha fazla bilgi bulabilirsin:
Aşağıda belirtilen hususlardan biri söz konusuysa, destek almak için bir danışma merkezine başvur:
- Hastalık veya hamilelik nedeniyle işten çıkarıldıysan
- Sadece sözlü veya derhal fesih ile işten çıkarıldıysan
- İşten çıkarma yazında bir hata yaptığın yazıyorsa
- Bir Aufhebungsvertrag (Fesih Sözleşmesi) imzalaman isteniyorsa ve bununla ilgili soruların varsa
Ne kadar yıllık izin hakkım var?
Yasaya göre yılda en az dört hafta izin hakkın var. Birçok şirkette daha fazla izin günü olur, bu iş sözleşmende yazılıdır. İzin sırasında maaş almaya devam edersin.
Şirketine izin günlerini nasıl talep edebileceğini sor. İznin onaylandıysa, iznini kullanabilirsin.
İş hukuku ile ilgili daha fazla bilgi
Buradaki tüm bilgiler Berliner Beratungszentrum für Migration und Gute Arbeit'tan (BEMA) (Berlin Göç ve İyi Çalışma Danışma Merkezinden) alınmıştır.
Hakların hakkında daha fazla bilgi edinebilirsin.
Test
Arbeitsrechte
Arbeitsvertrag
Im Arbeitsvertrag stehen Arbeitsbedingungen, also Regeln und Vereinbarungen für deine Arbeit. Zum Beispiel zu deiner Arbeitszeit, deinem Lohn, deinem Urlaub oder dem Arbeitsort. Du machst den Arbeitsvertrag mit deiner Firma. Ihr beide unterschreibt ihn. Der Arbeitsvertrag kann schriftlich sein (auf Papier, mit Unterschriften) oder er kann mündlich sein (gesprochen, ohne Papier). Ein schriftlicher Vertrag ist besser. Aber auch mit einem mündlichen Vertrag hast du Arbeitsrechte.
Manchmal stehen in deinem Arbeitsvertrag nur wenige Informationen und es wird geschrieben, dass die Regeln aus einem Tarifvertrag gelten. Das bedeutet, dass du keinen eignenen Vertrag mit Regeln nur für dich bekommst. Die Regeln in einem Tarifvertrag wurden von der Gewerkschaft verhandelt. Der Tarifvertrag schützt dich und deine Kolleginnen und Kollegen zum Beispiel vor niedrigen Löhnen.
Du bekommst den Arbeitsvertrag von deiner Firma. Sie sollte dir ein unterschriebenes Papier mit allen Arbeitsbedingungen geben. Du solltest das Papier haben, wenn du die Arbeit anfängst.
Dein Arbeitsvertrag kann anders aussehen, aber er sollte diese Infos haben:
- Vertragsparteien: Name und Adresse von der Firma und von dir
- Vertragsbeginn: Datum vom ersten Arbeitstag
- Arbeitsort: Wo arbeitest du?
- Tätigkeit: Dein Beruf oder deine Aufgaben
- Vergütung: Wie hoch ist der Lohn. Wann bekommst du das Geld?
- Arbeitszeit: Zahl der Arbeitsstunden in der Woche oder im Monat und Überstunden
- Urlaub: Zahl der Urlaubstage im Jahr
- Kündigungsfrist: Zeit zwischen dem Tag der Kündigung und deinem letzten Arbeitstag
- vielleicht: Hinweise auf Tarifverträge
- Datum und Unterschrift: Arbeitgeber und Arbeitnehmer
Arbeitszeitkalender
Ein Arbeitszeitkalender ist ein Dokument. Hier schreibst du auf, wann und wie lange du gearbeitet hast.
So kannst du deine Arbeitszeit nachweisen und zeigen, wie viele Stunden du gearbeitet hast.
Hier findest du Beispiele in verschiedenen Sprachen. Sie zeigen dir, wie du deine Arbeitszeit dokumentieren kannst.
Ein Arbeitszeitkalender ist meist eine Tabelle. Du kannst ihn digital am Computer oder Handy führen.
Du kannst ihn auch selbst mit Stift und Papier machen. Oder du fragst bei BEMA nach einem Ausdruck.
Arbeitszeugnis
Für deine Arbeit kannst du von deiner Firma ein Zeugnis bekommen. Im Arbeitszeugnis steht, was du genau gemacht hast. Im Zeugnis steht auch, wie gut du deine Arbeit gemacht hast.
Für Zeugnisse gibt es eine spezielle Sprache. Wenn in deinem Zeugnis zum Beispiel diese Wörter stehen, dass ist es ein sehr gutes Zeugnis:
- stets zu unserer vollsten Zufriedenheit
- hat unsere Erwartungen immer und in allerbester Weise erfüllt
- Verhalten war stets und in jeder Hinsicht vorbildlich
Du bekommst es von der Firma, bei der du gearbeitet hast oder arbeitest. Frage deinen Chef oder deine Chefin danach.
Başka soruların mı var? Burada sana uygun, ücretsiz ve çok dilli destek bulabilirsin.
Bu haritadaki konumlar
Willkommenszentrum Berlin
Haritada gösterThe Counselling Centre for Migrants, which has existed since 1981, and the Welcome Centre Berlin, which was founded in 2016, were merged in April 2021.
People with a history of migration and their relatives continue to receive competent advice on all questions of migration as well as arrival and advancement from a single source. The grown team of the Welcome Center and the cooperation partners, including the networks Integration through Qualification (IQ) and bridge, inform, advise and support individually and multilingually.
The following concerns are covered by the Welcome Centre - Counselling Centre of the Integration Officers:
- Legal advice in migration law
- Hardship counselling
- social counselling
- Advice on the recognition of professional qualifications from abroad
- Advice on training and further education, German courses and job search - Advice on setting up a business
- Advice on labour law
Language overview: https://www.berlin.de/willkommenszentrum/ueber-uns/unsere-partner/
Consulting hours of the partners: https://www.berlin.de/willkommenszentrum/ueber-uns/unsere-partner
Potsdamer Str. 61
10785 Berlin
Germany
[DeepL:] Our consulting takes place on site, by telephone and digitally.
Opening hours:
Mon 9:00-13:00
Tue 9:00-13:00 + 15:00-18:00
Wed 9:00-13:00
Thu 9:00-13:00 + 15:00-18:00
Consultation by e-mail and arrangement of consultation appointments: beratung@intmig.berlin.de
Appointments for consultation by phone:
Mon, Wed, Fri 10:00-12:00 at (030) 9017-23172.
Personal consultation in Ukrainian and Russian
Monday 09 - 13 h
Tuesday 09 to 13 h, 15 to 18 h
Thursday 09 to 13 h, 15 to 18 h
Ban Ying
Haritada gösterThe counselling at Ban Ying e.V. aims to strengthen the clients' ability to act and assert themselves.
Counselling at Ban Ying e.V. is free of charge.
We advise migrant women regardless of their residence status. We can also provide anonymous counselling on request.
Anklamer Strasse 38
10115 Berlin
Germany
Beratungsstelle für Frauen, die von Menschenhandel betroffen sind
Haritada göster- Free, anonymous counselling and support for women who involuntarily engage in prostitution and/or are affected by other coercive situations such as trafficking into marriage or trafficking into exploitative employment.
Topics - Crisis intervention
- Initial counselling
- Psychosocial counselling
- Mediation of suitable and safe accommodation options
- Accompaniment during visits to the authorities
- Clarification of residence and social law issues
- Arrangement of medical care
- Support with clarification of legal assistance
- Accompaniment to court proceedings
- Return counselling
- Information and counselling for relatives
Residenz Straße 90
13409 Berlin
Germany
Berliner Beratungszentrum für Migration und Gute Arbeit BEMA
Haritada gösterThe counselling centre for migrants advises foreign employees of all nationalities free of charge.
Do you work in Berlin and the surrounding area? Do you have questions about:
Unemployment benefit I, Hartz IV - e.g. sanctions, measures, imputations, basic security, asylum seeker benefits law, pension, health and long-term care insurance, severe disability as well as related employment law and residence law issues.
Specific counselling service on Alg II, social assistance and basic security: Tuesdays and Thursdays between 10:30 a.m. and 7 p.m. as needed in German and in English - by appointment only
Lorenzweg 5, Aufgang A, 1. OG
12099 Berlin
Germany
[DeepL:] Please make an appointment.
The current office hours and contacts can be found here:
https://www.bema.berlin/kontakt/
Burada faydalı ipuçları ve basit açıklamalar içeren kısa videolar bulabilirsin.
